А аминдэм
Товч танилцуулга
А аминдэмд А1 ба А2 аминдэмүүд багтдаг. А1 ба А2 аминдэмүүд нь бүтэцээрээ төстэй) Ретинолыг ургамлын гаралтай бета-каротиноос нийлэгжүүлж болно. Бие махбодид β-каротин-15, 15'-пероксид (биоксигеназа)-ийн катализын нөлөөгөөр β-каротиныг ретинальдегидийн (ратинал) хоёр молекул болгон хувиргаж, редуктазын ретинальдегидийг ретинол болгон бууруулдаг. Тиймээс бета-каротиныг А аминдэм гэж нэрлэдэг.
Химийн шинж чанарууд
А аминдэм нь шар өнгийн хальслаг талст буюу талст нунтаг бөгөөд ус болон глицеринд уусдаггүй, спирт, эфир, нүүрсустөрөгч болон галогенжүүлсэн нүүрсустөрөгч зэрэг ихэнх органик уусгагч бодисуудад уусдаг. А аминдэмийн бие болох ретинолын химийн нэр нь бүх транс 3,7-диметил-9-(2,6,6-триметил-1-циклогексен-1)-2,4,6,8-нонтетраен-1-ол бөгөөд хажуугийн гинжин хэлхээндээ 4 давхар холбоотой байдаг.
Физиологийн функц ба үр нөлөө
А аминдэм нь өөхөнд уусдаг витамин бөгөөд түүний физиологийн үүрэг нь ихэвчлэн ретинойн хүчил хэлбэрээр явагддаг. Каротин нь А аминдэмийн чухал эх үүсвэр юм. Каротин дахь хамгийн био идэвхт А аминдэм нь бета-каротин юм. Хүний гэдсэнд шингэх хэмжээ нь А аминдэмийн шингээлтийн хэмжээнээс зургааны нэг орчим байдаг. А аминдэм нь бие махбодид голчлон элгэнд хадгалагддаг бөгөөд нийт хэмжээний 90-95%-ийг эзэлдэг бөгөөд багахан хэсэг нь өөхний эдэд хадгалагддаг. А аминдэм нь хүний биеийн бодисын солилцооны үйл ажиллагаанд маш чухал үүрэг гүйцэтгэдэг.
